Spurtende rente loopt alles omver

Geopolitieke onzekerheid en stijgende energieprijzen doen de inflatieverwachtingen toenemen. Met name de rentes op kortlopende leningen zijn al erg fors gestegen. Opvallend: ook het veilige goud heeft wat van zijn glans verloren. 

De vierde week op rij met rode beurskoersen verbaast niet, maar dat de goudprijs ook terugzakt lijkt vreemd. Want wordt een belegging in goud dan niet gezien als een bescherming tegen inflatie? En nu de prijzen van olie en aardgas uit hun dak gaan, is een hoger prijsniveau precies wat de ECB voorspelt. Al even bevreemdend is dat ook de oorlog in het Midden-Oosten goud geen duw in de rug gaf, maar integendeel 15 à 20% lager duwde.

Toch kost goud nog altijd dubbel zoveel als twee jaar geleden en dus zijn winstnemingen niet zo vreemd. Vooral door de stilaan pijnlijke klim van de rente. De rentetarieven voor leningen op korte looptijden van twee jaar zijn bliksemsnel gestegen. Veel sneller dan de rente op langlopende leningen. En daar zit tegelijk ook een sprankje hoop in. De rente op korte termijn volgt namelijk vooral de beleidsrente die de ECB varieert op basis van haar verwachtingen van de inflatie en de economische ontwikkeling. Door de oorlog in het Midden-Oosten en de scherpe klim van de energieprijzen verwachten de financiële markten nu plots dat de ECB de rente twee keer gaat verhogen, terwijl er nog niet zo lang geleden gehoopt werd op renteverlagingen.

Het is helemaal niet zeker dat de beleggers gelijk gaan krijgen. De ECB zal zich in onzekere situaties zoals vandaag niet op voorhand verbinden om wat dan ook te doen met de rente. Wél verwacht de ECB, ‘na intensief en snel studiewerk de voorbije weken’, aldus ECB-vrouw Christine Lagarde, dat de inflatie in de eurozone zal toenemen tot 2,6%. Voorheen was dat nog 1,9%. Nu wil het ‘toeval’ dat de rente op tweejarige obligaties de voorbije drie weken precies die beweging heeft gemaakt en is gestegen van 1,9% tot 2,66% vrijdag (plus 76 basispunten). De rente op tienjarige Duitse staatsobligaties is in dezelfde periode ‘maar’ met 30 basispunten toegenomen: van 2,70% tot iets meer dan 3%.

Goudprijs voorbije 10 jaar:

De langetermijnrente bevat normaal een premie (hogere rente) voor het risico om geld langer uit te lenen, maar dat die rente een stuk minder gestegen is dan de kortetermijnrente kan enigszins geruststellen. Beleggers verwachten dus niet dat inflatie ook op langere termijn zoveel zal toenemen als de ECB nu op korte termijn verwacht.

Is de scherpe klim van de kortetermijnrente vooral een bevestiging van de extreme en heel snelle koersbewegingen die we tegenwoordig ook op de aandelenmarkten zien? Het is ook mogelijk dat beleggers het inflatie- en rentetrauma van 2022 nog niet verwerkt hebben. Toen schoot de inflatie in Europa zelfs hoger dan 10%. De rente op tweejarige Duitse obligaties ging toen helemaal niet zo ver en topte zelfs al op 3,8%. Kortom: de rentemarkten lopen vandaag wel erg snel.

Dit artikel verscheen eerder in De Standaard.