Goud eist zijn plaats weer op

De goudprijs haalt recordhoogtes en staat op 2.347 dollar per ounce. Toch is er weinig aandacht voor. Goud blijft een nichebelegging. Hoe komt dat, en wat betekent het voor de kleine belegger?

In het coronajaar 2020 rondde de goudprijs voor het eerst de kaap van 2.000 dollar per ounce, maar daarna moest de markt een tijdlang bekomen. Maar sinds begin dit jaar versnelt de klim. Er kwam in 2024 al 14% in waarde bij. Met de hausse vóór de pandemiejaren erbij steeg de goudprijs over vijf jaar een aardige 83%. Wie vond dat de goudprijs in tijden van hoge inflatie en geopolitieke spanningen onterecht achterbleef, krijgt nu gelijk.

Waarom klimt de goudprijs?

Een vaak gehoorde verklaring is de gespannen toestand in het Midden-Oosten. Maar dat de goudprijs stijgt terwijl de Amerikaanse rente niet zakt of zelfs klimt, is vreemd. Beide beleggingen worden door velen als veilig beschouwd en doordat de rente nu hoger is, worden obligaties in theorie relatief interessanter dan goud, dat geen directe opbrengst geeft.

Volgens Jan Longeval, schrijver van het boek Heavy metal over goud en ons geldsysteem, is er meer aan de hand. “Sinds de Russische reserves in het westen in beslag zijn genomen, beleggen landen en centrale banken hun geld meer in goud, dat ze in eigen land kunnen bijhouden.” Ook China bouwt Amerikaanse obligaties af en koopt veel goud. Voor veel Chinese burgers is goud een alternatief voor vastgoedbeleggingen.

Zal de goudprijs verder klimmen?

Veel niet-westerse landen zijn het beu dat de VS hen onder druk kan zetten met de dreiging geen toegang meer te geven tot de dollar. Dat speelt in het voordeel van goud. En de westerse centrale banken zijn gestopt met het afbouwen van goudreserves.

Wat met dat andere alternatief: de cryptomunten? De bitcoin en goud hebben gemeen dat de voorraad beperkt is. Ze worden door velen gezien als een soort opslag voor ‘waarde’.

De kleinere bitcoinmarkt is extreem sterk gestegen en koerst, net als de goudprijs, naar recordhoogten. De koers schommelt wel veel meer dan die van goud. Opmerkelijk is dat beleggers de jongste jaren veel geld uit goudtrackers hebben gehaald, terwijl de jongste hausse van de prijs voor bitcoins net te danken is aan de toestroom van geld naar bitcointrackers (ETF’s). Als de recordklim van de goudprijs opnieuw meer geld naar goudtrackers kan doen vloeien, kan dat goud extra vleugels geven.

Waarom in goud beleggen?

Om dezelfde redenen als waarom de goudprijs klimt. Het wordt, behalve als speculatie, gedaan als een vorm van bescherming. Immers, goud heeft de neiging (relatief) meer waard te worden bij onheil, oorlog en crisis.

Maar ook dan geldt de gouden raad: spreid over verschillende activa. Het bijzondere aan goud (en aan de bitcoin) is dat de hoeveelheid weinig kan groeien. Goudmijnen halen per jaar nog geen 2% extra goud boven. En er is geen tegenpartijrisico. Als iedereen failliet gaat, blijft het goud in uw (brand)kast liggen.

Daarom wordt vaak aangeraden om als risicobeheer een klein deeltje van een beleggingsportefeuille, 5% tot 10%, te investeren in goud.

Hoe in goud beleggen?

De volledige intrinsieke waarde van goud is er alleen voor wie rechtstreeks belegt in goud. Maar de grote banken houden zich niet meer bezig met het verhandelen van goud voor hun klanten. Dat kan nog wel via goudhandelaars zoals Stevens & Cie, The House en Gold & Forex. U kunt er ook terecht voor gouden munten zoals de Napoleon en de Krugerand. Die munten hebben als voordeel dat een klein bedrag volstaat, maar u betaalt wel enkele procenten meer dan de waarde van het goud, bijvoorbeeld voor staven van 250 gram of 1 kilo.

Nadeel: u moet het goud zelf bewaren of laten bewaren. En dat laatste heeft een kost.

Een veelgebruikte techniek is beleggen in goudtrackers (ETF’s). Sommige kopen met het geld dat u erin belegt ook echt goud. Zoals Invesco Physical Gold en Amundi Physical Gold. Beide trackers worden verhandeld op de beurs van Amsterdam. Ze volgen de goudprijs met aftrek van beheerskosten van 0,12% per jaar. Wie snel wil kopen en verkopen, kan dat bij uitstek met deze instrumenten. Al bent u bij elke beweging wel 0,35% kwijt aan beurstaks.

Zijn goudmijnen een optie?

Vroeger was beleggen in goudmijnen populair. Maar wie de evolutie van de goudprijs vergelijkt met de koersontwikkeling van de goudmijnen, ziet dat de goudmijnen dramatisch slecht hebben gepresteerd. Ze blijven al 12 jaar opvallend achter op de goudprijs.

De bedrijfsresultaten van de meeste goudmijnen hebben de prijs van goud niet gevolgd. Integendeel, een explosie van kosten voor ontginning, energie, financiering, milieu en personeel hebben de winsten sterk gedrukt. Na die jaren van ontgoocheling zijn de koersen extreem diep gezakt. Er is met andere woorden ruimte voor beterschap. Maar sowieso zijn goudmijnen beleggingen met een hoog risico. Barrick Gold en Newmont Mining zijn de grote goudmijngroepen(zie ook ‘beursduel’ op de bladzijde hiernaast).

Door in goudmijnindices via een ETF te beleggen, kan u gespreid investeren. Bijvoorbeeld via iShares Gold Producers (0,55% kost per jaar) of VanEck Gold Miners. Via Eck Junior Gold Miners kan dat ook in nog riskantere jonge goudmijnen. Deze drie ETF’s noteren in Frankfurt.

Meer weten? Bekijk hier het beursduel Barrick Gold vs. Newmont Mining!

Dit artikel verscheen eerder in De Standaard.