Blijf daar af: hoe diep kan bpost nog vallen?

CLUB!

Spil in een resem politieke en financiële schandalen, een beurskoers waar de aandeelhouders hoofdpijn van krijgen, en een zoektocht naar een CEO die zich moeilijk aankondigt. Is er voor Bpost nog een andere richting dan de dieperik denkbaar? ‘Alles zal met de hogedrukspuit uitgekuist moeten worden.’

Toen Bpost in juni 2013 naar de beurs trok, kochten meer dan 22.000 Belgen aandelen van het postbedrijf, dat zo bijna drie miljard euro waard was. Johnny Thijs was toen al elf jaar CEO en had veel hervormingen doorgevoerd om er een modern bedrijf van te maken. Maar eind dat jaar wees hij een verlenging van zijn mandaat af, nadat op aandringen van de PS beslist was om het loon van de CEO te halveren van 1,2 miljoen euro naar 650.000 euro bruto.

Eerst slaagde opvolger Koen Van Gerven erin om de groei door te trekken: Bpost was begin 2018 meer dan zes miljard euro waard. Van Gerven zette in op schaalvergroting in de pakjesmarkt en keek verlekkerd naar PostNL voor een overname. Maar dat sprong af. Dan werd het Amerikaanse Mondial Relay maar overgenomen. Voor te veel geld, volgens de analisten: het aandeel stuikte in elkaar, een jaar later was Bpost nog maar 1,6 miljard euro waard. Na de schandalen van de afgelopen maanden blijft daar amper 900 miljoen euro van over.

HOGE CONCURRENTIE EN SCHERPE MARGES

Het postbedrijf zit dus in de hoek waar de klappen vallen. “Dat komt ook door de sector waarin Bpost actief is”, zegt Pascal Paepen, professor Bank & Beurs aan de KU Leuven en medeoprichter van de financiële blog Spaarvarkens.be. “Ook PostNL heeft het moeilijk door de hoge concurrentie en de scherpe marges. Tel daarbij nog de volatiliteit als gevolg van de coronacrisis – met in 2020-2021 heel veel pakjes en daarna een kalmere periode – het zou sowieso moeilijk zijn, los van de schandalen die nu naar boven komen.”

Dat de overheid nog altijd meerderheidsaandeelhouder is, zorgt voor extra complicaties. Paepen: “Je hebt een hoge vakbondsaanwezigheid en veel politiek gedoe. Je ziet dat nu aan Audrey Hanard, die nauwe banden had met de PS. De voorzitter van de raad van bestuur moet het bedrijf dienen als vertegenwoordiger van alle aandeelhouders. Dat is hier bezwaarlijk het geval.”

Hanard liet zich woensdagochtend zien op de aandeelhoudersvergadering van Bpost. “Ik deel de frustratie die jullie hebben”, zei ze daar. “Het wangedrag van sommige mensen heeft niets te maken met de overgrote meerderheid van werknemers die elke dag een fantastische job doen.”

“Eigenlijk zijn de fundamentals bij Bpost oké”, geeft Tom Simonts, hoofdeconoom van KBC, aan. “Er is nog altijd veel cash. Ik haal er even de cijfers bij: 250 miljoen euro nettowinst in 2019, 230 miljoen euro in 2020 en 130 miljoen euro in 2022. Maar er is nu veel onzekerheid: wat gaat er met die lucratieve overheidscontracten gebeuren? Zal er nog wel voldoende ruimte zijn om voor groei te zorgen? Beleggers vragen zich af wat ze eigenlijk kopen.”

Paepen: “Ik geef altijd als advies aan de mensen: blijf daar af. Ik heb zelf ook geen Bpost-aandelen in portefeuille. Alhoewel ik, net als iedere andere Belg, toch via de overheid 8,7 aandelen van Bpost bezit. Op korte termijn zullen speculanten er misschien wel wat aan kunnen verdienen, het aandeel staat nu zo laag. Maar wie aandelen wil kopen van duurzame bedrijven en die tien jaar in portefeuille wil houden, zou ik Bpost niet aanraden.”

“Geen enkele analist op dit moment”, zegt Patrick Casselman, senior equity specialist bij BNP Paribas Fortis private banking. “Maar misschien blijkt achteraf dat dit het goede moment was en zitten we nu aan de piek van onzekerheid. Als over zes maanden of één jaar alle onduidelijkheid verdwenen zou zijn, zal blijken dat de koers nu te laag staat. Wegens zijn sterke balans kan Bpost tegen een schok, zelfs als het driehonderd miljoen euro zou verliezen. En stel je voor dat ze bepaalde overheidscontracten kwijtspelen: dat kan ook voor besparingen zorgen.”

Bpost hangt ook een mogelijke boete van de Europese Commissie voor onterechte staatssteun boven het hoofd. Volgens N-VA-Kamerlid Michael Freilich “komen alle boetes en terugbetalingen in het slechtste geval samen neer op meer dan 800 miljoen euro.”

ZOEKEN NAAR NIEUWE CEO

De liberalen pleiten er hard voor om het bedrijf volledig te privatiseren. Is dat dé oplossing? “Door de lage beurskoers op dit moment zeker niet, omdat je er als overheid je broek aan scheurt”, zegt Simonts. “Het beste scenario is dat er iemand aan de leiding komt met een sterk mandaat, die zonder overheidsinmenging met de hogedrukspuit alles kan uitkuisen. Dan weten beleggers weer wat de cijfers echt willen zeggen. Bpost zal moeten aantonen dat het volledig op eigen benen kan staan en de kosten onder controle kan houden. Want het heeft ook zijn sterktes: Bpost investeerde in pakketafhandeling en heeft een goeie infrastructuur. Maar nu moet alle vuile was naar buiten komen.”

Het wordt niet evident om een ervaren CEO aan te trekken, gezien het strakke salarisplafond. Dan maar iemand uit eigen huis? “Beide opties kunnen”, zegt Casselman. “Gezien de operationele uitdagingen zou een insider een voordeel zijn. Maar de laatste jaren zijn al insiders naar boven gestroomd, zoals Dirk Tirez en Koen Van Gerven. Dat was niet altijd succesvol. Iemand die van buitenaf orde op zaken stet lijkt me toch waarschijnlijker.”

Simonts: “Wie wil zich daaraan wagen? Een ondankbare job, alsof je met een stapfiets de Col d’Izoard moet beklimmen. En dat met banden waarvan ik niet weet of ze wel goed opgepompt zijn.”

(Uit De Morgen)