De Beursweek: Dure olie smeert vastrentende beleggingen

Beleggers voelen zich ongemakkelijk over tekenen van afnemende economische activiteit en dure olie.

De Stoxx Europe 600 index zakte zeven handelsdagen op rij. Dankzij een kleine, late opleving van 0,2% op de laatste beursdag van de week eindigde de Europese aandelenindex net geen acht dagen in het rood. Het was toch nog de langste verliesreeks in meer dan vijf jaar. Anders was het zelfs zeven jaar geweest. Waarom voelen beleggers zich ongemakkelijk? De nieuwe cijfers over het vertrouwen van inkopers bij bedrijven, die deze week werden bekendgemaakt, blijven wijzen op een afnemende economische activiteit. Nieuw is dat niet en dramatisch was de terugval evenmin.

Maar er is een nieuwe kopzorg bijgekomen: de dure olie. Een vat ruwe olie uit de Noordzee kost in Europa ondertussen 90 dollar per vat en in de VS bijna 88 dollar. Dat is niet alleen vervelend voor de westerse consument en het oliearme Europa, het is vooral pijnlijk en misschien zelfs gevaarlijk, doordat de inflatie nog te hoog is en de centrale banken om die reden de rente al sterk verhoogd hebben. Stilaan was de hoop ontstaan dat ze genoeg gedaan hadden om de inflatie in toom te houden.

Volgende week vergadert de Europese Centrale Bank. Zal ze de rente verhogen of niet? Tot op vandaag lieten de leden van de ECB niet in hun kaarten kijken. Renteverhogingen op zich hoeven niet dramatisch te zijn voor aandelenbeleggers, maar als de groei al in een krimp dreigt te veranderen, is de rente verhogen als een schop verkopen aan een patiënt.

Daarom pakken beleggers hun boeltje. Ondertussen hebben we al 26 weken op rij achter de rug waarin de markten geld wegtrokken uit Europese aandelen. Die gaan met name naar vastrentende investeringen. En hoe hoger de rente, hoe sterker die beweging. Op Belgisch niveau was dat zichtbaar aan de rush van spaarrekeningen naar de staatsbon.

De Amerikaanse economie blijft het in verhouding beter doen. Gelukkig lijken de spanningen op de arbeidsmarkt niet te verergeren en kalft de looninflatie wat af. Want de Fed heeft de rente al boven 5% gebracht. Elke verdere verhoging dreigt ook daar de aandelenmarkten onder druk te zetten. Het kan ook voor de Amerikaanse economie de renteverhoging te veel zijn. Renteverhogingen hebben pas na pakweg een jaar hun volle remmende werking, dus de vertraging is nog niet ten einde.

Ook in de VS konden de aandelenindices weinig klaarmaken, maar daar kregen een paar van de grootste aandelen dan weer klappen. Apple verloor als grootste beurskapitalisatie in twee dagen zelfs 200 miljard dollar marktwaarde. China zou overwegen om het gebruik van de iPhone te verbieden voor mensen die iets met de overheid te maken hebben. Dat zijn er in China nogal wat. Als het Westen dacht dat het zonder represailles China pijn kon doen, is die illusie hopelijk doorgeprikt.