DE BEURSWEEK

Vermagerde risicopremie op aandelen

De laatste beursdag van 2022 ­eindigde in de stijl van het jaar, met klimmende langetermijnrentes en dalende aandelenkoersen. Het was een hevig schommelend beursjaar, waarin de meeste beleggers ­ verlies leden. Ook defensieve portefeuilles eindigden in het rood. Het is zeldzaam dat zowel obligaties als aandelen tegelijk fors verlies opleveren (zie ­grafiek).

De grootste beweeglijkheid zat echter in de energieprijzen. Ook hier eindigde het jaar in stijl: het TTF- futurecontract voor aardgas tuimelde vrijdag zowat 14% lager, tot 72 euro per megawattuur. Dat is het niveau van eind vorig jaar en meer dan 75% lager dan de topprijs van eind augustus.

Is dit een voorafspiegeling van 2023, waarin steeds minder prijzen zullen ­bijdragen aan de inflatie? En waarin de klim van de prijzen helemaal zal wegvallen? Zo’n resultaat zal net zomin voorspeld zijn als de inflatiespurt van dit jaar.

Het lijkt een wensdroom. Maar die is noodzakelijk om te vermijden dat ook 2023 een slecht beursjaar wordt.

Meer nog dan de paniek op de energiemarkten hadden de aandelenbeurzen in 2022 last van de enorme klim van de ­rentes. Neem nu de Belgische tienjaarsrente: gestegen van zowat 0% naar bijna 3% vandaag. Als de risicopremie op aandelen gelijk wil blijven, moeten de waarderingen erg zwaar zakken.

Volgens J.P.Morgan noteerden de Europese aandelen (zonder het VK) begin dit jaar tegen 16 keer de winst. Dat komt overeen met een winstrendement van 6,25% (100 delen door 16).

­Vandaag is de waardering van dezelfde aandelen gezakt tot 13 keer de verwachte de winst. Dat komt overeen met een winstrendement van 7,7%. Dankzij de ­gedaalde koersen is het winstrendement dus met 145 basispunten (1,45%) gestegen. Fijn voor de aandelenbeleggers. Maar als de obligatierente in dezelfde ­periode met bijna 300 basispunten (3%) is toegenomen, zijn aandelen sowieso minder aantrekkelijk geworden. Om het in jargon uit te drukken: de risicopremie om in aandelen te beleggen, is gezakt van 6,25% naar 4,7% (telkens winstrendement van de aandelen minus de obligatierente).

Dan hebben we het nog niet gehad over de bedrijfswinsten, waarmee het winstrendement op aandelen ­berekend wordt. Als dit rendement zakt, wat in een recessie meer dan waarschijnlijk lijkt, gaat de risicopremie voor de aandeel­houders nog ­verder zakken. Dus tenzij de ­bedrijfswinsten onverhoopt klimmen, of de rente fors zou zakken, verwachten we niet veel van het beursjaar 2023. Behalve om tegen nog lagere koersen in te kopen.